De Mann, de de Bank sprengt hett
En Bedreger, en geheem System, en ungewöhnliche Week un en Lied ut de Music Hall, dat se all överleevt hett.

Charles Wells hett 1891 in Monte Carlo mehrmals de Bank sprengt, mit en Glückssträhn un en System, dat he nie verklaart hett. Dat Lied, dat 1892 över em schreven wörr, hett „de Bank sprengen“ to en Redensoort maakt. En Deel vun dat Geld hett he in densülvigen Winter wedder verloren, un för Bedreegeree hett he Johren in't Gefängnis seten.
Wokeen he weer
Charles Deville Wells (1841–1922) weer Ingenieur un Bedreger ut Gewohnheit, de vun Anlegers Geld för Erfinnen insammelt hett, de dat gor nich geev. In'n Juli 1891 keem he mit £4.000 vun so’n Geld na Monte Carlo. In fiev Daag hett he mehrmals de Bank sprengt – dat heet, he hett de Kassenreserve vun en Disch leddig maakt – un is na sien egen Woort mit bi £40.000 afreist, hüüt en poor Millionen Pund.

Wat he würklich maakt hett
He hett seggt, he harr en System, dat nie fehlslaan kunn, un nie verraden, wat dat weer. Tügen hebbt in sien Speel keen kloor Muster sehn, un keen tovörlässige Vertellen nöömt en Methood; de MartingaleStrategieMartingaleProgression, de de Wett na elk Verlust verdubbelt. Wat se kann un wat nich, steiht in'n Deel Strategie.Allens lesen →, de faken mit sien Naam verbunnen warrt, is blots en Raden. Dat speelt ok kuum en Rull: Elk System op dat TableauUtstattungTableauDat opdruckte Settfeld op'n Disch. Ok: Disch, Filt, Dook.Allens lesen → hett densülvigen VerwachtwertMathematikVerwachtwertDat dörsnittliche Resultat per Wett op lange Sicht. −1/37 vun'n Insatz för elk gewöhnlich Wett bi't europääsche Roulette.Allens lesen →, also weer dat Resultat, wat he ok maakt hett, en lange Glückssträhn. De WahrschienlichkeitMathematikWahrschienlichkeitMaat dorför, wo wahrschienlich en Resultat is, vun 0 bet 1 oder vun 0% bet 100%. En Tall: 1/37 = 2,70%.Allens lesen → för so’n lange Strähn as sien is för den eenzelnen Speler lütt un för de Dusende, de in en Saison dör en Casino gaht, groot. Een weer jümmer Wells worrn. Dat weer Wells.
Dat Lied
Fred Gilbert sien „The Man Who Broke the Bank at Monte Carlo“ (1892), sungen vun Charles Coborn, weer en groten Hit in de Londoner Music Halls un keem bit na Amerika. De Ik-Vertellen stolzeert mit unafhängige Mien över den Boulevard, un siet de Tied bedüüdt „de Bank sprengen“ en spektakuläre Winst. Vun den tweeten Besöök seggt dat Lied nix.
De tweete Besöök un wat later keem
Wells keem in densülvigen Harvst trüch un hett wedder wunnen, denn hett he bi en Besöök in'n Winter 1891–92 en Deel vun dat Geld wedder verloren. He hett mit dat Geld vun Anlegers veel för en Luxusjacht, de Palais Royale, utgeven; de is nie in Monte Carlo ankamen. Laat in 1892 hett de franzöösche Polizei em in Le Havre fastsett, un in'n März 1893 hett en Londoner Gericht em för Bedreegeree to acht Johr Tuchthuus verurdeelt. 1899 keem he free, kreeg 1906 för en anner Bedreegeree noch dree Johr, un bi 1911 hett he in Paris en Schienbank dreven, de 1% an'n Dag verspraken hett, un dorför keem he in Frankriek in't Gefängnis. He is 1922 in London storven. Dat Casino, dat 1891 £40.000 utbetahlt un mehr as dat an Reklaam kregen hett, hett an em good verdeent.
Boren in Hertfordshire.
Patente un bedreegliche Anlaagmodelle.
Monte Carlo: sprengt mehrmals de Bank; winnt ≈ £40.000.
Kummt trüch; winnt wedder.
Verlüst en Deel wedder. Dat Lied, 1892. En Jacht, de nie na Monaco fohrt.
In London för Bedreegeree verurdeelt; acht Johr.
Noch en Bedreegeree, noch dree Johr.
In Frankriek för Bankbedrug in't Gefängnis.
Starvt in London.
Worüm de Geschicht wichtig is
Dat is de kloorste Fall vun en System, dat „klappt“ un denn nich mehr. Dat System hett beid Mal nix daan; dat Glück keem un güng, so as de Sieden över de VarianzMathematikVarianzEn Maat dorför, wo wiet de Resultaten üm den Verwachtwert streut. Hooch bi de vulle Tall, sied bi eenfache Chancen.Allens lesen → seggt, dat dat mutt. Dat Casino hett een Week verloren un en Legend wunnen. Elk System, dat siet de Tied verköfft warrt, hett en Wells mank sien Tügen, un elk vun jem hett en tweeten Besöök, vun den dat Tüügnis nix seggt.
Fragen
An de Dischen gifft dat dorför keen Bewies. Sien Bedreegereen weern annerswo.
Na de meisten Maatstäv en poor Millionen Pund.
Elk Disch harr en Kassenreserve; wenn de op weer, hett de Disch en Paus maakt, un dat keem mehr Geld. Dat Casino is nie dat Geld utgahn.
To'n Grienen

Dat Casino hett en Week verloren un sik en Johrhunnert Reklaam köfft.
Borns
- Quinn, R. The Man Who Broke the Bank at Monte Carlo.
- Old Bailey Proceedings Online. Perzess gegen Charles Wells, März 1893 (t18930306-349).
- Schwartz, D. G. Roll the Bones: The History of Gambling.
- Kavanagh, T. M. Dice, Cards, Wheels: A Different History of French Culture.